Październikowa grupa wsparcia i towarzyska

grupa wsparcia, spotkanie towarzyskie październik 2019

Październik będzie miesiącem wyjątkowym dla trójmiejskich grup dla osób transpłciowych. Z przyczyn lokalowych najpierw będą spotkania grup wsparcia, a w ostatnią sobotę będzie spotkanie towarzyskie. Grupa wsparcia dla osób transpłciowych będzie tydzień wcześniej, za to miejsca bez zmian. Szczegóły poniżej.

Październikowa grupa wsparcia

W tym miesiącu grupa wsparcia dla osób transpłciowych będzie w najbliższą sobotę, 19 października 2019, w godzinach 17:00 – 19:00. Grupa wsparcia dla osób bliskich i rodziców osób transpłciowych będzie dzień wcześniej, w piątek 18 października 2019, godzina 18:00 do 20:00. Miejsce i sala bez zmian – Europejskie Centrum Solidarności (ECS) w Gdańsku, sala 3.35 na 3 piętrze, od windy w prawo do końca korytarza.

Jest to wyjątek od reguły, że grupy wsparcia są w ostatni weekend miesiąca. Sale są rezerwowane z dużym wyprzedzeniem, a w tym przypadku jakaś organizacja była jeszcze szybsza. W następnym miesiącu grupa wsparcia dla osób transpłciowych będzie w ostatnią sobotę miesiąca, a grupa wsparcia dla bliskich i rodziców w poprzedzający piątek. Za to w grudniu znów będzie to tydzień wcześniej, ze względu na święta. Od stycznia grupy będą tradycyjnie w ECS w ostatni weekend miesiąca.

Październikowe spotkanie towarzyskie

Jak się dobrze domyślacie – jeszcze go nie było. Pierwsze weekendy miesiąca nam nie pasowały, trzeci weekend jest zajęty przez grupę wsparcia, a nie ma sensu robić konkurencji. Dlatego grupa towarzyska dla osób transpłciowych będzie w ostatnią sobotę miesiąca – 26 października 2019, standardowo spotkanie towarzyskie zaczynamy o 17:00, w Sopocie, w Café Kultura, przy ul. Królowej Jadwigi 7.  Jest to wystarczająco blisko stacji SKM Sopot, a już nie przy głównym deptaku. Idąc od dworca: kierujemy się na deptak, schodzimy prawie na sam dół, następnie w lewo kilkadziesiąt metrów. Poniżej mapka.

Ostatnie spotkanie towarzyskie

Na poprzednim spotkaniu towarzyskim było bardzo, bardzo kameralnie, zdecydowanie było to najmniejsze grono osób i najmniej punktualne. Konkurencją był Marsz Równości w jednym z miast. Jednak dyskusję mogę uznać za udaną, przyszła nowa osoba, a nasze spotkania poleca co najmniej jedna psycholożka, co mnie bardzo cieszy. Jeżeli to czyta – serdecznie pozdrawiam i dziękuję!

O grupie wsparcia we wrześniu niewiele mogę powiedzieć, nie mogłam się rozdwoić, czy roztroić. Niestety, nie mogłam być na grupie, ponieważ w tę samą sobotę był Charytatywny Pokaz Mody, na który zgłosiłam się dużo wcześniej, wzięłam w nim udział jako modelka. Już drugi raz, pierwszy Charytatywny pokaz mody opisałam kiedyś na blogu. To wspaniałe uczucie brać udział w takim wydarzeniu. Może za jakiś czas opiszę ostatni pokaz i mam nadzieję, że nie ostatni raz biorę w czymś takim udział. 🙂

A wracając do grupy wsparcia, słyszałam, że było dość mało osób, nie wszystkie zdążyły na 17:00. Jednak kilka nowych się pojawiło i nie żałowało tego i chcą przyjść znowu. Mam nadzieję je spotkać w tym miesiącu. Warto pokonać swój strach przed nieznanym. Kiedyś bardzo bałam się przyjść, do tej pory czasem muszę tego typu obawy przełamywać. Polecam! 😉

Dla kogo jest spotkanie?

Spotkania grup wsparcia są skierowane dla osób transpłciowych. Jednak osoby bliskie też mogą przyjść. Ma to zapewnić nieskrępowaną atmosferę i poczucie zrozumienia sytuacji przez pozostałe osoby. Jest to szczególnie istotne dla osób, co przychodzą po raz pierwszy i są na początku tej trudnej drogi zwanej tranzycją. Spotkanie towarzyskie ma troszkę luźniejsze reguły. Zauważcie, że spotkanie nie ma na celu zapoznawania cispłciowych osób z osobami transpłciowymi. To nie są warsztaty o transpłciowości.

Do zobaczenia na miejscu!
Sindi i Ka

HRT – Terapia hormonalna transpłciowych kobiet

HRT - estrofem (estradiol)

W czasie pisania o progesteronie zaczęłam znów opisywać działanie terapii hormonalnej, moja wiedza o HRT w ciągu dwóch lat ewoluowała. Dlatego postanowiłam odświeżyć temat o nowe informacje. Poprzedni wpis ukazywał głównie skutki działania HRT, co będzie się działo z ciałem, głosem, włosami itp. Ten bardziej skupi się na lekach, w jaki sposób działają poszczególne preparaty. Opisuję to na podstawie informacji ze strony trans-research.pl, rozmów ze specjalistami, własnego doświadczenia i opracowania dr Willa Powersa.


Wszystkie zmiany w leczeniu należy skonsultować z lekarzem endokrynologiem w celu dobrania indywidualnych dawek.


Terapia hormonalna – HRT

Terapia hormonalna, z angielskiego hormone replacement therapy (HRT), ma doprowadzić do wyglądu możliwie zgodnego z identyfikacją płciową. U transpłciowych mężczyzn sytuacja wydaje się prosta: zazwyczaj zaczyna się z bomby z zastrzykami testosteronu, czasem łagodniej zaczyna się tabletkami,  niekiedy też biorą początkowo leki mające zablokować okres. Owszem, pojawia się problem dobrania dawki, jednak mimo to dużego wyboru nie ma. Testosteron nie jest refundowany, dawki muszą być dość duże, pozostają zastrzyki. Żel wychodzi drogo, a tabletek trzeba by dużo łykać.

HRT u transpłciowych kobiet

U transpłciowych kobiet przyjęło się zaczynać od blokerów testosteronu i estradiolu w tabletkach. Estradiol jest w wielu postaciach, blokery też są różne. Progesteron jest często uważany za zbędny, gdyż transpłciowe kobiety nie posiadają macicy i jajników.

Blokery testosteronu – są niezbędne?

W Polsce jako bloker podaje się najczęściej Androcur (cyproteron), jest to pochodna progesteronu, działa na przysadkę i blokuje niektóre receptory testosteronu, w niektórych krajach (np. USA) zabroniony ze względu dość szkodliwe działanie na wątrobę. Jednak większość osób dobrze go toleruje. Szczególnie, jak nie przesadza się z dawką.  Pewien diler recept zaleca 100 mg Androcuru dziennie, najczęściej zapisuje się 50 mg dziennie (jedna tabletka, pół rano, pół wieczorem). Należy zejść do najniższej skutecznej, a czasem to nawet 0 mg, o tym za moment. Często powoduje wzrost prolaktyny, co może objawiać się produkcją mleka i obrzękiem piersi.

Innym blokerem jest Spironol (spironolakton), lek moczopędny oszczędzający potas, blokowanie androgenizacji jest skutkiem ubocznym, zazwyczaj podaje się go w dwa razy większej dawce niż cyproteron. Nie wpływa na działanie przysadki, blokuje receptory testosteronu, należy badać poziomy potasu.

Czasem przyjmuje się Flutamid, jednak również może szkodzić wątrobie. Oczywiście leków blokujących testosteron jest więcej, niestety, prawdopodobnie nie ma leków opracowanych z myślą o transseksualnych kobietach. Dodatkową wadą blokerów są możliwe stany depresyjne i lękowe, szczególnie przy wysokich dawkach.

HRT bez blokerów testosteronu

Znam przypadki osób, u których nie potrzeba blokerów do zablokowania produkcji testosteronu. Wysoki poziom estradiolu może spełniać podobną funkcję, szczególnie gdy bierze się też progesteron. Można tak robić nawet przed usunięciem gonad. Dla przysadki wysoki poziom estradiolu sygnalizuje nadmiar testosteronu, który podlega konwersji na estradiol w procesie estryfikacji. Przez to przestaje pobudzać gonady do produkcji androgenów.

Taka właśnie przemiana testosteronu w estradiol musiała zachodzić u mnie przed tranzycją i HRT. W badaniach krwi przed rozpoczęciem terapii hormonalnej miałam testosteron ponad męskie normy, a estradiol również był wysoki, ponad normy dla mężczyzn. Nie byłam agresywna przez to, może to spowodowało u mnie gęsty zarost i wzrost dysforii. Jednak obecnie to odległa przeszłość.

Mniej testosteronu nie zawsze znaczy lepiej!

Testosteron często jest uważany za wróg transpłciowych kobiet. Przy niskich poziomach testosteronu ustają erekcje. Jednak nie można zbijać jego poziomu do zera. Jest potrzebny do prawidłowego działania organizmu, cispłciowe kobiety też mają testosteron. Dlatego należy kontrolować jego poziom, gdy spadnie poniżej dolnej normy kobiecej – należy ograniczyć lub odstawić blokery.

Estradiol – główny hormon feminizujący

Estrogeny to grupa hormonów żeńskich: estrone (E1), estradiol (E2), estriol (E3).  Estron działa znacznie słabiej w porównaniu do estradiolu, gdy zwiąże się z receptorem estrogenów.

Contraception. 1980 Apr;21(4):415-24.
A comparison of the pharmacokinetic properties of three estradiol esters; za dr Powers.

Estrone is a weak estrogen which has only 4% of the estrogenic activity of estradiol…

Climacteric. 2005 Aug;8 Suppl 1:3-63.
Pharmacology of estrogens and progestogens: influence of different routes of administration. Kuhl H1; za dr Powers.

Doustnie przyjmowany estradiol może szybko być konwertowany na estron, co obniża efektywny poziom działania estradiolu. Ważny jest stosunek ilości estradiolu do estronu i estriolu. Należy dążyć do jak największej ilości E2 w stosunku do pozostałych estrogenów. Dlatego też część źródeł poleca zastrzyki lub przyjmowanie podjęzykowe, omijające jelita. Ponadto takie metody zmniejszają ryzyko zakrzepicy.

Jednak dr Powers obecnie zaleca połykanie tabletek z estradiolem w początkowym okresie rozwoju piersi – minimalnego uwypuklenia (do Tanner 2). Ma to naśladować początkowy wysoki poziom estronu u cis nastolatek. Następnie bada poziomy estrogenów i w zależności od stopnia konwersji zmienia metodę przyjmowania estradiolu.

Dostępne preparaty z estradiolem

Estradiol w wielu postaciach jest refundowany, np. tabletki Estrofem 2 mg, przyjmowane 2 lub 3 razy dziennie. Czasem dodatkowo żel Divigel lub aerozol (spray) Lenzetto, ten ostatni nie jest refundowany. Inną postacią są plastry Systen 50 i inne. Po zastrzyki z estradiolem, Neofollin, należy jeździć do Czech, niedawno została wznowiona produkcja i jest dostępny. Są jeszcze preparaty zawierające dodatkowo inne substancje czynne. Np. zastrzyki Gynodian Depot zawierają dodatkowo pochodną progesteronu – prasteron. Różne pochodne mają różne działania, ta pochodna raczej nie jest zalecana dla nas.

Diane-35 – syntetyczny estradiol

Nie w sposób tutaj pominąć Diane-35 (sprzedawane również jako OC-35 i inne). Te małe tabletki zawierają syntetyczny estradiol – etynyloestradiol – działa mocniej niż naturalny, nie jest wykrywany w badaniach krwi, trudniej kontrolować poziomy. Zawiera również cyproteron, główny składnik Androcuru, jednak w mniejszej dawce. Lek ten uchodzi za lek na trądzik i antykoncepcję. Owszem, daje takie efekty, jednak ma silne działanie i powinien być stosowany tylko w przypadkach silnej androgenizacji i hirsutyzmu – nadmiernego owłosienia typu męskiego. Na początek HRT może być stosowany, później lepiej przejść na estradiol dający się kontrolować badaniami.

Progesteron – nie tylko hormon ciąży?

Wiele źródeł nie poleca stosowania progesteronu w terapii hormonalnej transpłciowych kobiet. Jednak są źródła pokazujące zalety przyjmowania go – pełny rozwój piersi, poprawę jakości snu, naturalny bloker testosteronu. Niestety, też może powodować pojawienie się niewielkiego owłosienia typu męskiego.

Należy też mieć na uwadze rodzaj progesteronu, jaki się przyjmuje. Najlepsze działanie ma naturalny progesteron mikronizowany, przyjmowany przed snem, ma krótki czas półtrwania 12-24 godziny. Natomiast syntetyczne odmiany progesteronu mogą powodować stany depresyjne.

HRT działa z prędkością żółwia!

Wiele osób chce szybkich i dużych efektów HRT. Niestety, terapia hormonalna działa bardzo powoli. Pełne zmiany na HRT następują dopiero po pięciu latach. Co pokazuje kilka ładnych wykresów. A efekty mogą się wydawać dla nas mizerne, choć w ocenie innych będą świetne. Trzeba się uzbroić w cierpliwość i nie obiecywać sobie cudów. Wiem, łatwo to pisać, jednak życzę powodzenia!


Prezentacja w PDF: Dr. Powers Healthcare of the Transgender Patient – Version 5.4

Progesteronu pełne nieba – progesteron jest niezbędny w HRT?

Progesteron to jeden z hormonów płciowych, nazywany też hormonem ciąży, uchodzi za niezbędny wyłącznie dla osób z macicą i jajnikami. Jednak w tym roku pojawił się artykuł naukowy o pozytywnym wpływie progesteronu na transpłciowe kobiety. Pod jego wpływem część ze znanych mi transpłciowych kobiet z Polski zaczęło przyjmować ten hormon, zachwalając go. Ja też poszłam do endokrynologa po receptę, by sprawdzić na sobie.

Czytaj dalej Progesteronu pełne nieba – progesteron jest niezbędny w HRT?

Wrześniowe spotkanie towarzyskie – 07.09.2019

Teoretycznie lato się już skończyło, mamy wrzesień, mój kalendarz standardowo pęka w szwach. Jednak na spotkanie towarzyskie dla osób transpłciowych zawsze znajdzie się termin! Najbliższe, wrześniowe spotkanie będzie w najbliższą sobotę (07.09.2019), w tym samym miejscu i godzinie co ostatnie spotkania – w Sopocie. Jak zastanawiasz się, czy przyjść pierwszy raz – serdecznie zapraszamy, szczegóły poniżej. Czytaj dalej Wrześniowe spotkanie towarzyskie – 07.09.2019

Spektakl Teatru Forum – Alex – Czy jest światełko w tunelu transpłciowości?

Spektakl Teatru Forum Alex 2019-05-22

W czasie tegorocznych Trójmiejskich Dni Równości bardzo dużym zainteresowaniem cieszył się Spektakl Teatru Forum – Alex. Opowiada on o zmaganiach osoby transpłciowej, o tak wymownym imieniu jak Alex. Nieodłącznym elementem Teatru Forum jest dyskusja z publicznością i jej aktywny udział w wypracowaniu rozwiązania problemu jaki porusza spektakl. Ta dyskusja z 22 maja 2019 roku była bardzo żywiołowa i trwała bardzo długo. Osoby na widowni bardzo się zaangażowały w wydarzenia na scenie.

Czytaj dalej Spektakl Teatru Forum – Alex – Czy jest światełko w tunelu transpłciowości?

Orchidektomia – małe SRS – historia Marty

Orchidektomia - czereśnie i nożyczki

Orchidektomia najczęściej jest wykonywana w trakcie operacji SRS. Jednak niektóre osoby z różnych przyczyn decydują się na wykonanie tylko i wyłącznie orchidektomii.  Np. ze względów finansowych, zdrowotnych albo nawet nie chcą operacji SRS.  Jaki powód by nie był – nie zmienia to faktu, że w Polsce nie tak łatwo wykonać tą operację. Zapraszam do przeczytania historii Marty. ~Ka

Czytaj dalej Orchidektomia – małe SRS – historia Marty

Mowa nienawiści i widoczność osób transpłciowych

Mowa nienawiści, krzyk, samotność

Mowa nienawiści to coś, czego według władzy w tym kraju nie ma. Jest na nią ślepa, a wręcz sama atakuje osoby LGBTQIAP nazywając je “ideologią”. Tak, jestem ideologią, chcą mnie wyeliminować. Samobójstwo Milo Mazurkiewicz było spowodowane systemową opresją, a osoby chcące ją upamiętnić zostały zaatakowane, w mediach cisza na ten temat. Bez widoczności osób transpłciowych, bez edukacji o nas – będzie tylko gorzej. Niska jest świadomość społeczna, nawet moi rodzice głosowali na PiS, jednak będę ciągle walczyła z transfobią. Czytaj dalej Mowa nienawiści i widoczność osób transpłciowych

Czerwcowe spotkanie towarzyskie – 22.06.2019

Czerwcowe spotkanie towarzyskie dla osób transpłciowych, Sopot, Cafe Kultura

Czerwcowe spotkanie towarzyskie dla osób transpłciowych będzie już w tą sobotę! Kilka tygodni już minęło od Trójmiejskich Dni Równości, jednak nie zwalniamy. Serdecznie zapraszamy do Sopotu, na 17:00, spotykamy się w Cafe Kultura. Już od piętnastu miesięcy się spotykamy regularnie! Ostatnio frekwencja dopisała, jak przyjdziesz, to w tym miesiącu też będzie pięknie. Szczegóły poniżej. Czytaj dalej Czerwcowe spotkanie towarzyskie – 22.06.2019