Korekta płci metrykalnej, a obowiązek służby wojskowej

W jednym z ostatnich wpisów dotyczących korekty płci metrykalnej pisałam o Wojskowej Komisji Uzupełnień (WKU), bazowałam na temacie z Niebieskiego forum. Teraz wgłębiłam się w przepisy. Obowiązek służby wojskowej teraz wygląda teoretycznie inaczej. Choć praktycznie nie ma to żadnego znaczenia – kto nie chce być w wojsku jest bezpieczny. Gorzej jak np. transseksualny mężczyzna by chciał do wojska.

Obowiązek służby wojskowej – wygasa po wyroku?

Musimy zacząć od tego, że od lat nie ma przymusowego poboru do wojska. Obecnie tylko ochotnicy idą w koszary. Za to bez zmian działają Wojskowe Komisje Uzupełnień i kwalifikują wszystkich młodych mężczyzn i niektóre kobiety. Kobiety, które mogą się w jakiś sposób przydać w wojsku, głównie zawody medyczne. Moją wątpliwość wzbudziła obecna treść artykułu 58. 1. ustawy “o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej”.

Tak brzmiał do 2009-12-31:

Art. 58. 1. Obowiązkowi służby wojskowej w zakresie określonym w niniejszej ustawie podlegają obywatele polscy:

1) mężczyźni, począwszy od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt lat, a posiadający stopień oficerski – sześćdziesiąt lat życia;

2) kobiety posiadające kwalifikacje przydatne do tej służby, począwszy od dnia 1 stycznia roku kalendarzowego, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą czterdzieści lat, a posiadające stopień oficerski – pięćdziesiąt lat życia.

Natomiast obecnie brzmi tak:

Art. 58. 1. Obowiązkowi służby wojskowej, w zakresie określonym w niniejszej ustawie, podlegają obywatele polscy, począwszy od dnia, w którym kończą osiemnaście lat życia, do końca roku kalendarzowego, w którym kończą pięćdziesiąt pięć lat życia, a posiadający stopień podoficerski lub oficerski – sześćdziesiąt trzy lata życia.

Wg wcześniejszej wersji po uprawomocnieniu wyroku sytuacja transseksualnych kobiet była jasna – obowiązek wygasał. WKU powinna je skreślić. Obecnie ten obowiązek pozostaje, choć zakres zależy od ustawy. A ustawa jest długa i zawiera sporo odwołań do innych artykułów.

Co prawda transseksualizm pozostał na liście chorób wykluczających zdolność do służby wojskowej, więc nie wezmą nas na pewno do wojska w czasie pokoju. Mając “papiery” potwierdzające to kim jesteśmy dostaniemy na pewno kategorię D, ewentualnie E, choć tutaj pewnie musiałby by wystąpić dodatkowe okoliczności.

Zaznaczam, że nie mam wykształcenia prawniczego, ani nie jestem specjalistką w prawie dotyczącym wojska.  Poniżej interpretuję jak rozumiem tą ustawę.

Obowiązek kwalifikacji wojskowej

Kwalifikacja wojskowa, czyli to na co wzywają Wojskowe Komisje Uzupełnień służy określeniu kto się nadaje oraz zwerbowanie tych co chcą. Całą resztę automatycznie przenosi się do rezerwy. Tym samym wykonuje się obowiązek służby wojskowej, o czym jest w artykule 32. Jako osoby nieprzeszkolone, nawet z kategorią A, nie będą wzywane w czasie pokoju. Ewentualnie w czasie wojny zostaną przeszkolone i włączone do walki. Tak obecnie brzmi przepis (fragmenty):

Art. 32. Kwalifikacja wojskowa
1. Mężczyźni, którzy w danym roku kalendarzowym kończą dziewiętnaście lat życia, są obowiązani stawić się, w określonym terminie i miejscu, do kwalifikacji wojskowej.
4. Do kwalifikacji wojskowej mogą się stawić również ochotnicy, w tym kobiety, […] Ochotnicy, którzy stawili się do kwalifikacji wojskowej, z dniem tego stawienia się, podlegają obowiązkowi czynnej służby wojskowej na zasadach ogólnych.
6. W ramach kwalifikacji wojskowej wykonuje się czynności związane z:
[…]
6) przeniesieniem osób podlegających stawieniu się do kwalifikacji wojskowej do rezerwy i wydaniem na ich wniosek zaświadczeń o uregulowanym stosunku do służby wojskowej;
7) przygotowaniem rekrutacji wojskowej do ochotniczych form służby wojskowej.

Kobiety w wojsku

Jest też w tej ustawie określona kwalifikacja kobiet. Jak wspominałam wcześniej, dotyczy to niektórych kobiet. Tylko tych uznawanych za przydatne, jednak i one nie powinny być zmuszane do służby wojskowej. Są też wyjątki zwalniające z kwalifikacji i obowiązku służby wojkowej, w tym kobiet w ciąży, karmiących piersią i opiekujących się dziećmi. Te dwa pierwsze oczywiście nie dotyczą transpłciowych kobiet. Obecnie artykuł 48 brzmi tak (fragmenty):

Art. 48. Kwalifikacja wojskowa kobiet

1. Kobiety posiadające kwalifikacje przydatne do czynnej służby wojskowej oraz kobiety pobierające naukę w celu uzyskania tych kwalifikacji, które w danym roku szkolnym lub akademickim kończą naukę albo będące studentkami lub absolwentkami szkół wyższych, mogą być poddane obowiązkowi stawienia się do kwalifikacji wojskowej […]
2. Za kwalifikacje, o których mowa w ust. 1, uznaje się wykształcenie lub kwalifikacje zawodowe wymagane do wykonywania zawodów medycznych, weterynaryjnych, morskich oraz lotniczych, a także zawodów: psychologów, rehabilitantów, radiologów, diagnostyków laboratoryjnych, informatyków, teleinformatyków, nawigatorów oraz tłumaczy.

Książeczka wojskowa

Wojskowy dokument osobisty, tzw. książeczka wojskowa według słów tej ustawy nie należy do nas, gdy ulegnie zniszczeniu lub zagubieniu, to powinno się to zgłosić do WKU. Celowe zniszczenie jej jest nielegalne. 😉 Opisuje to artykuł 54. To jego fragment:

1e. Osoba, której wydano wojskowy dokument osobisty, nie może rozporządzać tym dokumentem […]
1f. Osoba, której wydano wojskowy dokument osobisty, jest obowiązana powiadomić wojskowego komendanta uzupełnień, a będąca żołnierzem w czynnej służbie wojskowej dowódcę jednostki wojskowej, w razie utraty lub zniszczenia tego dokumentu.

Obowiązek służby wojskowej – podsumowanie

Transseksualna kobieta, tak samo jak cis kobieta, podlega temu obowiązkowi. Jednak w związku z kategorią D, jaką gwarantuje udokumentowany transseksualizm, nie ma się czego obawiać. Jesteśmy w ewidencji, ale nic z tego nie wynika. Kiedyś stając się prawnie kobietą wykreślali, obecnie pewnie zostaniemy w ewidencji jako nieprzydatne osoby. Teraz nawet będąc cis mężczyzną z kategorią A nie wzywają nikogo, kto by tego nie chciał. Martwić się mogą tylko trans mężczyźni, co by chcieli służyć w wojsku. Transseksualizm nadal ich wyklucza. Jednak po zmianie danych powinno powiadomić dla spokoju Wojskową Komisję Uzupełnień. Jak zwykle prawo nie przewiduje istnienia osób transseksualnych korygujących płeć metrykalną. 😉

Jedna odpowiedź do “Korekta płci metrykalnej, a obowiązek służby wojskowej”

  1. Przeczytałam na Niebieskim forum posta młodej m/k co zmieniła dane tuż po 18 urodzinach. Niestety, dostała wezwanie na komisję, dostała kategorię A.
    Po zmianie poszła do WKU. Poprawili dane w systemie. A w książeczce wojskowej przekreślili stare dane i dopisali nowe. Kategorię zostawili. By ją zmienić trzeba złożyć wniosek o kolejną komisję – kolejne badanie. A to tylko raz w roku organizują – w kwietniu. Z systemu nie wykreślą. Kategoria być musi. Obowiązki – bez zmian.
    Chyba lepiej zgubić zupełnie przypadkiem książeczkę. Teoretycznie trzeba im zgłosić zmianę danych. Można wnioskować o kolejną kwalifikację…

Zostaw komentarz:

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.